Kıbrıs Kayıp Kişiler Komitesinin (CMP) Rum Kıbrıslı temsilcisi Leonidas Pantelides (Leonidas Pantelides), pazartesi günü yaptığı açıklamada, Türk askeri kontrolündeki Aşağı Derineia'da (Kato Deryneia), Ayios Memnonas mevkiinde, on iki sivil, kadın ve çocuk için askerî bölgedeki iki potansiyel alanda kazı çalışmalarının sürdürüldüğünü belirtti. Pantelides, Karavas'ta çıkarma noktasına çok yakın bir konumda, on iki metre derinliğindeki bir kuyuda askerî giysi içinde insan kalıntılarına ulaşıldığını ve burada daha fazla kayıp bulunabileceğine inanıldığını da sözlerine ekledi.
Pantelides'e göre kazı çalışmaları; Ambelikou'da (daha önceden bulgular elde edilmiş olan bu bölgede arama faaliyetleri genişletilmekte), Lapithos'ta iki ayrı noktada, Syrianochori'de, Karpasia Yarımadası'ndaki Galatea köyünde ve Strovolos'ta da devam ediyor.
Cumhurbaşkanlığı Komiseri Marios Hartsiotis, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı: "Hükûmet, kayıplarımızın akıbetini belirlemeye yönelik her türlü imkânı değerlendirmek amacıyla aile örgütleri, bilimsel kurumlar ve ilgili tüm kuruluşlarla tam iş birliği içinde, ciddiyet, duyarlılık ve kararlılıkla çalışmayı sürdürecektir."
Pantelides ve Hartsiotis, söz konusu açıklamalarını Başpiskopos Sarayı'nda düzenlenen Kayıplar için 41. Sevgi Maratonu basın toplantısında gerçekleştirdiler. Hartsiotis, toplantı kapsamında ayrıca, geçmişte kimyasal maddeyle kirletilmiş ve bu nedenle bugüne kadar bilimsel açıdan tanımlanması son derece güç ya da imkânsız hale gelmiş olan Makedonitissa Mezarlığı'ndaki iskelet kalıntıları üzerinde özel bir metodoloji (paralel toplu dizileme – mass parallel sequencing) kullanılarak uzmanlaşmış genetik testler yapılmasına yönelik 1 milyon avroluk bir ödenek ayrıldığını duyurdu. Bu çalışmanın Nöroloji ve Genetik Enstitüsü aracılığıyla yürütülmesi öngörülmekte olup mayıs ayında başlaması bekleniyor.
Kayıp yakınları örgütleri, Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi'nin Türkiye'nin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarına uyumuna ilişkin son kararının önemine dikkat çekti. Kıbrıs Tanımlanmamış Tutsak ve Kayıplar Yakınları Örgütünün Başkanı Nikos Sergides ve Kıbrıs Trajedisi Tanımlanmamış Tutsak ve Kayıp Yakınları Yunanistan Komitesinin Başkanı Maria Kalbourzi, 9 Mart'ta Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesinde gerçekleştirilen ve Türkiye'nin AİHM'in 2001 tarihli kararına ne ölçüde uyum sağladığını inceleyen tartışmayı ön plana taşıdı.
Pantelides, bu yıl yürütülen kazı çalışmalarından 30 ila 35 tanımlama yapılabileceği görüşünü dile getirdi.
Hartsiotis, hükûmetin üstlendiği ve hayata geçirdiği somut girişimler arasında şunları saydı: Lakatamia Askerî Mezarlığı'ndan alınan küçük iskelet örneklerinin beşinci inceleme aşaması Nöroloji ve Genetik Enstitüsü'ne teslim edilmiş olup bu aşamanın da yeni tanımlamalar ortaya koyması bekleniyor. Bunun yanı sıra, devletin bilimsel ve operasyonel kapasitesini modern ve kalıcı bir antropoloji laboratuvarıyla güçlendirmek amacıyla Savunma Bakanlığı'na ait mülkler üzerinde Kıbrıs Cumhuriyeti'ne ait yeni bir daimî antropoloji laboratuvarının kurulması çalışmaları sürdürülüyor.
Kıbrıs Ortodoks Kilisesi Başpiskoposu Georgios "Tüm Kıbrıslı Kayıplar Sevgi Maratonu Vakfı"nın Başkanı sıfatıyla yaptığı açılış konuşmasında, Kayıplar Sevgi Maratonu'nun "tüm düzeylerde farkındalık yaratma ve Türkiye'nin bu trajik insani sorunu çözmede nihayet samimi ve somut bir iş birliği sergilemesi için anlamlı baskı uygulanması yönündeki süregelen mücadeleye doğrudan katkıda bulunduğunu" vurguladı.
Pantelides, CMP'nin geri kalan kayıpları bulma çabalarının artan güçlüklere karşın sürdüğünü ifade etti. Geçen yıl 126 kazı gerçekleştirildiğini, 2006'dan bu yana toplamda ise 1.800 kazı yapıldığını belirten Pantelides, bugüne kadar 1.069 kişinin kimliğinin tespit edildiğini, Kıbrıslı Rum ve Kıbrıslı Türklerden oluşan toplam 933 kişinin ise hâlâ tanımlanmayı beklediğini vurguladı.
KHA/KA/NST/2026
Kıbrıs Haber Ajansı