Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Kıbrıs Cumhuriyeti Dönem Başkanlığı altında, küresel çelik üretim fazlasının yol açtığı olumsuz ticari etkilerden AB çelik piyasasını korumayı amaçlayan yeni bir düzenlemeyi kabul etti.
2025 Çelik ve Metaller Eylem Planı kapsamında hazırlanan düzenleme, 30 Haziran 2026’da yürürlükten kalkacak mevcut AB çelik koruma rejiminin yerini alacak.
Yeni çerçeve, küresel ölçekteki yapısal üretim fazlasının etkilerine karşı revize edilmiş bir tarife kontenjanı sistemi getiriyor. Buna göre ithalat kotaları düşürülürken, belirlenen kotaları aşan çelik ithalatına uygulanacak gümrük vergileri artırılacak. Düzenleme aynı zamanda ekonomik aktörler için esnekliği korumayı ve çelik kullanan sanayi kollarının yeterli tedarike erişimini güvence altına almayı hedefliyor.
Düzenlemeyle birlikte şeffaflığı artırmak amacıyla “eritme ve dökme” şartı da yürürlüğe giriyor. Bu uygulama sayesinde çeliğin ilk kez eritilip katı forma dönüştürüldüğü ülke tespit edilebilecek. Ayrıca Avrupa Komisyonuna alınan önlemlerin etkinliğini değerlendirme ve piyasa koşullarındaki değişikliklere göre düzenleme önerileri sunma yetkisi veren güçlendirilmiş bir gözden geçirme mekanizması oluşturuluyor.
Enerji, Ticaret ve Sanayi Bakanı Michael Damianos, düzenlemenin kabul edilmesinin ardından yaptığı açıklamada, çeliğin Avrupa’nın sanayi altyapısı, yeşil dönüşümü ve güvenliği açısından vazgeçilmez olduğunu söyledi.
Damianos, “Bugün kabul edilen düzenleme ile AB, küresel piyasalardaki bozulmalara karşı daha güçlü bir çerçeve oluşturuyor, adil rekabeti koruyor ve hem çelik üreticileri hem de çelik kullanan sanayi kolları için daha fazla öngörülebilirlik sağlıyor” dedi.
Düzenlemeye, Konsey, Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Komisyonunun Rusya’ya yönelik ekonomik bağımlılıkların azaltılması konusundaki kararlılığını teyit eden ortak bir bildiri de eşlik etti. Kurumlar, çelik ithalatını çeşitlendirme ve Rus menşeli çelik ürünlerini kademeli olarak piyasadan çekme yönündeki çalışmaların sürdüğünü vurguladı.
Dünyanın üçüncü büyük çelik üreticisi konumundaki AB çelik sektörü yaklaşık 300 bin kişiye doğrudan istihdam sağlıyor ve temiz teknolojilerden savunma sanayiine kadar birçok stratejik alanda önemli rol oynuyor. Ancak sektör, küresel üretim fazlasının yarattığı baskıyla karşı karşıya bulunuyor. Bu üretim fazlasının 2027 yılına kadar 721 milyon tona ulaşması ve AB’nin yıllık çelik tüketiminin beş katından fazla olması bekleniyor.
Düzenleme, Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde yayımlandıktan sonra 1 Temmuz 2026’dan itibaren uygulanmaya başlanacak.
KHA/EK/NST/2026
Kıbrıs Haber Ajansı