Geçen yıl, Kültür Müsteşarlığının tesis edilmesi, Yeni Kıbrıs Müzesi'nin inşasına başlanması ve Kıbrıs Bilimler, Edebiyat ve Sanat Akademisi'nin varlığının güçlendirilmesiyle kültür alanında önemli bir yıl oldu. Kıbrıs Haber Ajansı (KHA), 2022 yılında Kıbrıs'ta yaşananların kültürel düzeyde bir özetini derledi.

 

OCAK 2022

 

Edebiyat ve Eleştiri Derneği 2021 yılı edebiyat yarışmaları ve ödüllerini açıkladı. "Vassilis Michaelides" Genel Katkı Ödülü Konstantinos C. Yagoullis'e verildi. Yagoullis, Kıbrıs edebiyatı, popüler şiir ve genel olarak popüler kültür alanında önde gelen bir akademisyen ve bir sözlük bilimci olarak tanınıyor.

Roman Ödülü Melanohtipimene, Atina, 24 Harf, 2020 adlı kitabıyla Archontoula Alexandropoulou'ya verilirken, Edebiyat Çalışması- Deneme-Eleştirel Baskı Ödülü "Antonis Indianos" Kostas P. Michaelides'in Yorumlayıcı Antropolojisi adlı kitabıyla Stella Militiadou'ya verildi.

Kıbrıs Bilimler, Edebiyat ve Sanat Akademisi Uluslararası Akademik Birliğin (UAI) bir üyesi oldu. Akademi tarafından yapılan açıklamaya göre, UAI'ye üyeliği ile Akademi, kuruluş amaçlarından biri olan ve Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Akademi'nin kuruluşundan önce katılmadığı uluslararası ve Avrupa Akademi birliklerine katılım amacını yerine getirmeye devam ediyor.

Akademisyen, Emeritus Profesör, piyanist Elena Mouzala'nın UAI'de Kıbrıs Akademisini temsil edeceği ve Akademisyen, Hukuk Profesörü Prof. Dr. Achilles C. Emilianides ‘in de yedek üye olarak yer alacağı kaydedildi.

 

ŞUBAT 2022

 

Aktör Spyros Stavrinidis Kıbrıs Tiyatro Organizasyonu (THOC) Büyük Ödülü'ne layık görülürken, Yılın Yaratıcısı Ödülü oyun yazarı Antonis Georgiou'ya, Yılın Genç Yaratıcısı Ödülü ise oyuncu Christina Papadopoulou'ya takdim edildi.

Şair ve edebiyatçı Lefkios Zafeiriou vefat etti. Yazarlar Birliği'nin internet sitesinde yer alan biyografisine göre Atina Akademi Ödülü sahibi Lefkios Zafeiriou Kasım 1948'de Larnaka'da doğdu. Şiirleri ve düzyazıları İngilizce, Fransızca, İtalyanca, Rusça, Arnavutça, Slovence ve diğer dillere çevrilmiş ve birçok şiir ve düzyazısı Kıbrıs, Yunan ve uluslararası edebiyat antolojilerinde yer almıştır.

 

MART 2022

 

Yunanistan Kültür ve Spor Bakanlığı, Kıbrıslı yazar Louisa Papaloizou'nun To Rodakios tarafından yayımlanan "The Mountain" adlı eseriyle 2021 Devlet Roman Ödülü'ne layık görüldüğünü açıkladı. Ödül L. Papaloizou ve Nikos Davvetas'a "Erkekler Olmaksızın Erkeler", Pataki Yayınları, adlı çalışması için verildi.

Kıbrıs Senfoni Orkestrası (CCO) yeni Sanat Yönetmeni ve Şefi Gunter Neuhold'u Pallas Tiyatrosu'nda düzenlenen bir basın toplantısıyla tanıttı. CCO tarafından yapılan basın açıklamasına göre konferansa bakanlıklar, belediyeler ve Vakfın ortaklarının yanı sıra medya temsilcileri de katıldı. Konferans, Avusturya'nın Kıbrıs Büyükelçisi Dorothea Auer'in katılımıyla da onurlandırıldı.

 

NİSAN 2022

 

Kıbrıs Film Günleri 2022 20. Uluslararası Film Festivali'nin perdesi 16 Nisan Cumartesi günü Limasol'daki Rialto Tiyatrosu'nda "dog" ve "Utama" filmleriyle açıldı. Ödül töreninin başında Rialto'nun Direktörü Georgia Decher, uluslararası üne sahip Yunan görüntü yönetmeni Phaedon Papamichael'e sinemaya yaptığı olağanüstü katkılardan dolayı bir onur ödülü takdim etti. 

Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ilk Kültür Müsteşarı olarak atandığı 20 Nisan Çarşamba günü resmen açıklanan Yiannis Toumazis, kültür ve kültür insanlarının iyiliği için çaba sarf edeceğini açıkladı.  Toumazis'in KHA'ya belirttiği üzere, yeni Müsteşarlığın hedeflerine tüm gücüyle katkıda bulunmak için çaba sarf edecek.

Kıbrıs, Yunanistan ve yurt dışından şairlerin katılımıyla Larnaka'da ilk kez "Uluslararası Şiir Festivali" düzenlendi. Festival 29 Nisan-1 Mayıs tarihleri arasında Larnaka Belediye Tiyatrosu "G. Lykourgos" ve Sanat ve Edebiyat Evi'nde düzenlendi.

 

MAYIS 2022

 

Edebiyat ve Eleştiri Topluluğu Edebiyat Ödüllerini takdim etti. "Vassilis Michaelides" Genel Katkı Ödülü, törene katılan ve orada bulunanlar tarafından alkışlanan Kıbrıs lehçesinin önde gelen sözlük bilimcisi Constantinos Yagoullis'e verildi. Etkinlik, Topluluk Başkanı Leonidas Galazis tarafından selamlandı.

 

HAZİRAN 2022

 

Kıbrıs Bilim, Edebiyat ve Sanat Akademisi, 6 Haziran 2022 tarihinde gerçekleştirdiği Özel Genel Kurul Toplantısında üç yeni aslî üyesini seçti. Seçilenler arasında Kıbrıs Üniversitesi Fen ve Uygulamalı Matematik Fakültesi Matematik ve İstatistik Bölümü Profesörü Efstathios Paparoditis yer alıyor.

Ayrıca Kıbrıs Üniversitesi Sosyal Bilimler ve Eğitim Fakültesi Sosyal ve Siyasal Bilimler Bölümü Profesörü Kyriakos Demetriou Sanat ve Edebiyat Sınıfı Aslî Üyesi olarak yer alıyor. 

Kıbrıs Bilimler, Edebiyat ve Sanat Akademisi, Kıbrıs Üniversitesi Ekonomi ve İşletme Fakültesi İşletme ve Kamu Yönetimi Bölümü'nden Profesör Leonidas K. Leonidou'yu Etik, Ekonomi ve Siyasal Bilimler Sınıfı Asli Üyesi olarak seçti.

 

TEMMUZ 2022

 

Cumhurbaşkanı Nikos Anastasiades, Cumhurbaşkanlığı Sarayında düzenlenen atama töreninde Yannis Toumazis'in Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ilk Kültür Müsteşarı olarak atanmasını "tarihî bir gün" olarak nitelendirdi. Cumhurbaşkanı Anastasiades törenin "halkımızın kimliği ve fizyonomisinin temel taşı olan kültürün tanıtımı için tarihi bir gün olduğunu" belirtti.

Ulaştırma Bakanı Yannis Karousos Amathus antik limanının Akdeniz'in en eski limanlarından biri olduğunu, kalıntılarının korunduğunu ve vatandaşların erişimine açık olduğunu kaydetti. 

Karousos Kıbrıs'ın zengin bir tarihî eski eser yelpazesine sahip olduğunu belirterek bu eserlerin öne çıkarılması ve vatandaşlar için erişilebilir kılınması gerekli olduğunu vurguladı ve şunları ekledi: "Akdeniz'in en eski limanlarından biri olan ve kalıntıları korunan Amathus antik limanı, alanın temizlenmesi, uygun işaretlerin yerleştirilmesi ve ilgilenen ziyaretçileri orada ne olduğu konusunda bilgilendirmek için özel bir elektronik uygulama oluşturulmasıyla dalış yapmak isteyenler için ziyarete açık."

 

AĞUSTOS 2022

 

Beşincilik ödülünü

Baflı öğretmen ve şair Maria Efthymiadou-Zagoulou "K.P.Kavafis 2021-Uluslararası Sanat Topluluğu 7. Dünya Şiir Yarışması"nda "Dünyamızda... Yine... Persephone... Baharla el ele..." adlı şiiriyle beşinci ödülünü kazandı. Matematikçi olan Efthymiadou-Zagoulou çok sayıda yarışmada ödül elde etti.

 

EYLÜL 2022

 

Ulusal bibliyograf, yorulmak bilmeyen edebiyat bilimcisi ve şair Demetris Daskalopoulos, çalışmaları için Edebiyat ve Eleştiri Derneği (OLK) tarafından "Vassilis Michaelides" Genel Katkı Ödülü'ne layık görüldü. Dernek tarafından yapılan açıklamaya göre, "Demetris Daskalopoulos ‘un Kıbrıs edebiyatına katkısı önemlidir. Özgün çalışmaları ve ince şiirsel yazılarıyla Kıbrıs'a olan özel sevgisi ise Ada’nın entelektüel yaşamındaki kesintisiz varlığıyla belgelenmiştir."

Eylül ve ekim aylarında, Archontiko Aksiotheas'ta bulunan "Michael Pieris" Kültür Merkezi, bu yıl başlatıcısı ve yaratıcısı Michael Pieris'in (1952-2021) anısına Ada’nan Kıbrıs Üniversitesi 25. Kültür Festivali'nin ikinci bölümü için özel müzik ve tiyatro gecelerine ev sahipliği yaptı. Program 4 Eylül-13 Ekim tarihleri arasındaki etkinlikleri kapsadı.

8-14 Ekim tarihleri arasında Limasol'daki Rialto Tiyatrosu'nda gerçekleştirilen 12. Kıbrıs Uluslararası Kısa Film Festivali'nde toplam 15 Kıbrıs filmi yarıştı. Bu yılki Ulusal Yarışma Bölümü, kurmaca, animasyon, belgesel ve deneysel projelerle bir bütün olarak zengin ve çeşitli bir program sunan Kıbrıslı sinemacıların on beş kısa filminden oluşuyordu.

 

EKİM 2022

 

Cumhurbaşkanı Nikos Anastasiades Madame Figaro Yılın Kadınları Ödülleri töreninde yaptığı konuşmada Despina Bebedeli'nin hizmet ettiği sanata damgasını vurduğunu söyledi ve oyuncuya Genel Katkı Ödülü'nü takdim etti.

Cumhurbaşkanlığı'ndan yapılan açıklamada, Cumhurbaşkanı'nın "Madame Figaro Yılın Kadınları Ödülleri aracılığıyla, sadece iş dünyasında değil, sadece yaratıcılıkta değil, genel olarak ve ekonomik katkılarda değil, aynı zamanda siyasette de yer almaları için daha birçok kişiyi cesaretlendirmek üzere, yaratan, en az erkekler kadar yetenekli olan kadınları onurlandırmak için bir kurum oluşturulduğu" belirtilerek, Cumhurbaşkanı'nın içten teşekkür ve tebriklerini ilettiği ifade edildi.

Avrupa Komisyonu, Kültürel Miras Teknik Komitesi'nin Kıbrıs'ın kültürel mirasının dijital ortama aktarılmasını teşvik etme çabalarını memnuniyetle karşılayarak "kültürel mirasın restorasyonu ve yeniden inşasının, etkilenen toplumların insan hakları ve temel özgürlüklerine saygı gösterilmesi yönünde önemli bir adım olduğunu" belirtti.

Komisyon yaptığı açıklamada "kültürel mirasın korunması barış için bir faktör olabilir ve dijital teknoloji ile diyaloğu teşvik edebilir, anlayışı geliştirebilir ve toplulukları birbirine bağlayabilir" mesajını öne çıkardı.

Devlet Edebiyat Ödülleri için 2021 yılı yayınları için düzenlenen yarışmanın sonuçları Kültür Müsteşarlığı Kültür Hizmetleri tarafından açıklandı. Duyuruya göre, 2021 yılı Devlet Şiir Ödülü, Jürinin çoğunluk kararının ardından, Stanza (Gutenberg Yayınları) adlı eseriyle Maria Kant'a (Kantonidou) verildi. Jürinin çoğunluk kararıyla 2021 Devlet Roman Ödülü, Athalassa (Rodakio Yayınları) adlı eseriyle Kostas Libburis'e verildi.

Jürinin çoğunluk kararıyla 2021 yılı yayınları için Kısa Öykü/Roman Devlet Ödülü, Küp ve Diğer Öyküler (24 Grammas yayınları) adlı eseriyle Antonis Balasopoulos'a verildi. Devlet İnceleme (Monografi)/Edebiyat Belgesi Ödülü, Jüri'nin çoğunluk kararıyla, "1974 yılında Kıbrıs ve Yunan edebiyatında (Epikentro yayınları) Edebiyat ve Travma" adlı çalışmasıyla Vasiliki Selioti'ye verildi.

 

KASIM 2022

 

Çağdaş sanatsal yaratımlar ve multimedya enstalasyonları aracılığıyla madenciliğin adadaki sosyal ve çevresel etkilerinin yanı sıra hafızasına da odaklanan uluslararası "Under/Mining, Mining" sergisi, zengin madencilik mirasına sahip Kalavasos toplumunun Kıbrıs'ın diğer madenci topluluklarıyla ilişkili çeşitli yerlerinde gerçekleştirildi.

Kıbrıs, Yunanistan, Malta, ve Amerika Birleşik Devletleri'nden 10 sanatçının yer aldığı kolektif, izleyicileri toplumun çeşitli yerlerine yerleştirilen eserleri keşfetmeye davet etti.

Antilogue Tiyatrosu'nun "Uçurtmayı Vurmasınlar" oyununda rol alan oyuncu Christina Christofia, Antilogue Tiyatrosu'nun bu yıl İstanbul Maltepe Belediyesi Uluslararası Tiyatro Festivali'nde aldığı çifte ödül hakkında KHA'ya konuşarak "Sosyopolitik tiyatro yapan bir Kıbrıslı şirketin Türkiye'de onurlandırılmasının bir anlamı olduğunu düşünüyorum. Orada barışı seven ve bu yönde çalışan insanlar da var" açıklamasını gerçekleştirdi.

Edebiyat ve Eleştiri Kulübü, 2022 Vassilis Michaelides Genel Katkı Ödülü'nün Demetris Daskalopoulos ve Andy Papademetriou'ya, Edebi Çalışma-Deneme-Eleştirel Baskı Ödülü'nün "Antonis K. Indianos" Ödülü'nün Panagiotis Petsas'a, Şiir Ödülü'nün Maro Papamina-Kallasidou'ya ve Kısa Öykü Ödülü Constantia Katsari'ye verildiğini açıkladı.

Limasol limanına 25 Kasım'da yanaşan "Logos Hope" gemisindeki en büyük yüzen kitap fuarı 26 Kasım-14 Aralık tarihleri arasında ziyaretçilerini kabul etti.

25-27 Kasım tarihleri arasında Lanitis Harnup Fabrikalarında düzenlenen 1. Limasol Kitap Fuarı, Temsilciler Meclisi Başkanı Annita Demetriou'nun himayesinde gerçekleştirildi. Demetriou yaptığı konuşmada bir grup insanın bu uluslararası kitap fuarına ilham kaynağı olmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Hukuk Profesörü Simeon Simeonides, Kıbrıs Bilim, Edebiyat ve Sanat Akademisi'nin Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda düzenlenen töreninde 2022 Kıbrıs Cumhuriyeti Ödülü'nü aldı.

 

ARALIK 2022

 

Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesinin Uygulanması için UNESCO Hükûmetlerarası Komitesinin On Yedinci Oturumu (28 Kasım - 3 Aralık 2022) Fas'ın Rabat kentinde gerçekleştirildi.  Uluslararası Tocatì Festivali ve Kıbrıs Geleneksel Oyunları, UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması İyi Uygulamalar Listesi'ne dâhil edildi.

Kıbrıs Tiyatro Kurumu (THOC), Eğitim, Spor ve Gençlik Bakanlığı Tiyatro Komitesi'nin lağvedilmesi çağrısında bulunurken, örgüt tarafından yapılan açıklamaya göre, sanatçıların özgür ifade hakkını desteklediğini belirtti.

THOC yaptığı açıklamada, Sahne 018'in "80 Günde Devri Alem" performansında, istisnasız tüm THOC prodüksiyonlarında olduğu gibi, tüm katkıda bulunanların içerik ve stil açısından vizyonlarını gerçekleştirerek engellenmeden çalıştıklarını belirtti. İlgili açıklamada "Nihaî sonuç hem katkıda bulunanları hem de Organizasyonu tam olarak ifade etti" denildi.

Kıbrıs Radyo Yayın Kurumu (RİK) yönetimi, Direktörlüğü ve yöneticileri, "kamu yayıncılığında yaptığı programlarla bir dönem bırakan ve gelecek nesiller için öncü ve parlak bir ışık olan" yazar, gazeteci, aktör ve sunucu Leonidas Malenis'in ölümünden duyduğu derin üzüntüyü dile getirdi.

RİK'ten yapılan açıklamada, aktörün ölümünün kültür, gazetecilik ve yayıncılık alanında doldurulmamış bir boşluk bıraktığı belirtilerek şunlar kaydedildi: "O, hepimizin bilincinde bir başyapıtın yaratıcısıdır. Şiirlerinden biri olan 'Altın Yeşil Yaprak' ülkemiz hakkında bir eserdir. Mikis Theodorakis Leonidas Malenis'in sözlerini müziğe uyarlamıştır."

Ulaştırma, İletişim ve Bayındırlık Bakanı Yannis Karousos, yeni Kıbrıs Müzesi'nin 144 milyon avro ile devlet bütçesindeki en büyük proje olduğunu ve bunun Nikos Anastasiades Hükûmeti'nin kültüre verdiği desteği pratikte kanıtladığını söyledi.

Lefkoşa'daki Kıbrıs Müzesinde düzenlenen yeni Kıbrıs Müzesinin inşasına ilişkin sözleşmenin imza töreninde konuşan Bakan, "bugün ülkemiz için tarihî bir gün, kültürümüz için tarihî bir gün, Lefkoşa'daki yeni Kıbrıs Müzesinin inşasına ilişkin sözleşmeyi imzaladığımız için kültürel mirasımız için tarihî bir gün" dedi.

Ayia Napa Belediyesi tarafından yapılan basın açıklamasında, Kıbrıslı büyük ressam George Skoteinos'un 17 Aralıkta ebedî istirahatgâhına götürüldüğü belirtildi. Cenaze töreni Panagia Agia Napa Kutsal Kilisesi'nde Konstantia/Amochastou Metropoliti Basil tarafından düzenlendi. 

Tiyatronun sanat yönetmeni Andreas Konstantinidis'e göre, Kültür Müsteşarı'nın müdahalesinin ardından ENA tiyatrosuna sunulan malî desteğin süresi altı ay daha uzatıldı. Konstantinidis Lefkoşa'da düzenlediği basın toplantısında, "son dakikada bile olsa" yapılan müdahalenin ENA tiyatrosunun kapatılmasını engellediğini kaydetti.

 

KHA/PH/NST/MHY/2023

Kıbrıs Haber Ajansı