Avrupa Parlamentosunun AB göç ve iltica politikasının reformuna ilişkin bir dizi yasa teklifine ilişkin pozisyonları Strazburg'daki Genel Kurul tarafından onaylandı. Yeni gelişme mevzuatın nihaî metinlerini şekillendirmek üzere AB Konseyi ile müzakerelerin önünü açtı.
Eylül 2020'de Komisyonun Yeni Göç ve İltica Paketi önerisiyle başlayan yasa teklifleri, göç ve iltica yönetimine ilişkin yeni mevzuatı, AB sınırlarında üçüncü ülke vatandaşlarına yönelik kontrollere ilişkin yeni düzenlemeleri ve mahkûmiyet kararlarına ilişkin merkezi bilgi sistemini, kriz durumlarına ilişkin yeni bir düzenlemeyi ve AB'de uzun süreli ikamet eden üçüncü ülke vatandaşlarına ilişkin direktifin reformunu içeriyor.
Yeni İltica ve Göç Paketi, AB'nin dış sınırlarında bulunan ve gelenleri yönetmekle yükümlü olan "ön cephe" ülkeleri ile Avrupa'nın diğer bölgelerinde bulunan ve genellikle sığınmacı ve göçmenlerin nihaî varış noktası olan ülkeler arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle 2020'den bu yana askıda olan bir reform.
Eylül 2022'de, Avrupa Parlamentosu ve 2024'ün ilk yarısına kadar AB Konseyinin beş dönem başkanlığı (Fransa ve Çek Cumhuriyeti daha önce, İsveç şu anda Dönem Başkanlığını yürütüyor ve İspanya ve Belçika takip ediyor), bir sonraki Avrupa seçimlerinden önce, en geç Şubat 2024'e kadar tüm sığınma ve göç paketini kabul etmek amacıyla bir yol haritası üzerinde anlaştı.
Avrupa Parlamentosunun ilgili müzakerecileri, daha sonra Parlamento ve Konsey tarafından ayrı ayrı kabul edilmesi istenecek olan nihaî mevzuatı şekillendirmek üzere, üye devletlerin temsil edildiği AB Konseyi'ndeki mevkidaşlarıyla istişarelere başlayacak.
Genel Kurul, 419 lehte, 126 aleyhte ve 30 çekimser oyla üçüncü ülke vatandaşlarına ilişkin yeni tüzüğün müzakereye açılmasına karar verirken, 431 lehte, 121 aleyhte ve 25 çekimser oyla merkezi mahkûmiyet bilgi sisteminin (ECRIS-TCN) müzakereye açılmasını onayladı.
Bu kurallar ilke olarak söz konusu AB üye ülkesine giriş koşullarını yerine getirmeyen ve dış sınırlarda geçerli olacak kişilerle ilgilidir ve kimlik tespiti, parmak izi, güvenlik kontrolleri ve ön sağlık ve güvenlik açığı değerlendirmeleri için prosedürler öngörmektedir.
Parlamentodan yapılan açıklamaya göre, milletvekilleri tasarıya, olası geri göndermelerin kaydedilmesi ve soruşturulmasını sağlamak üzere sınır gözetimini de kontrol edecek bağımsız bir temel haklar izleme mekanizması ekleyerek bir değişiklik öneriyor.
Genel Kurul ayrıca 413 lehte, 142 aleyhte ve 20 çekimser oyla, AB ve üye devletlerin bu alanda nasıl birlikte hareket edeceklerini belirleyecek olan iltica ve göç yönetimi paketinin ana yasama eylemine ilişkin müzakerelerin başlatılmasını onayladı.
Teklif, bir sığınma başvurusunun incelenmesinden hangi devletin sorumlu olacağının belirlenmesine yönelik kriterlerin ("Dublin kriterleri" olarak adlandırılan) iyileştirilmesini ve sorumlulukların adil bir şekilde paylaşılmasını öngörüyor.
Avrupa Parlamentosu üyeleri, denizde arama ve kurtarma operasyonları da dâhil olmak üzere, göç baskısı altındaki ülkelere yardım etmek için bağlayıcı bir dayanışma mekanizmasının dâhil edilmesini öneriyor.
Genel kurulun 419 lehte, 129 aleyhte ve 30 çekimser oyla müzakere pozisyonlarını kabul ettiği kriz durumlarına ilişkin tüzük ise, üçüncü ülke vatandaşlarının ani kitlesel varışları gibi belirli bir üye devlette kriz durumu yaratan istisnai durumları ele alıyor. Metin, Komisyon tarafından yapılacak bir ön değerlendirme temelinde, kontrol ve iltica prosedürlerine ilişkin zorunlu yer değiştirmeler ve derogasyonlar öngörüyor.
Son olarak AP üyeleri, uzun süreli ikamet edenlere ilişkin mevcut direktifte değişiklik yapılmasına yönelik müzakere yetkisini (391 lehte, 140 aleyhte ve 25 çekimser oyla) onayladı.
AP üyeleri değişikliklerin, üç yıllık yasal ikametten sonra AB'de uzun süreli izinlerin verilmesinin hızlandırılmasını ve geçici koruma statüsünden yararlanan kişilerin entegrasyonuna izin verilmesini içermesini talep ediyor. AB'de uzun süreli ikamet edenler, ek çalışma kısıtlamaları olmaksızın başka bir AB ülkesine taşınmaya devam edebilecek ve bakmakla yükümlü oldukları çocukları da önerildiği gibi otomatik olarak aynı statüyü alacak.
KHA/YK/NST/MHY/2023
Kıbrıs Haber Ajansı