ExxonMobil, Kıbrıs açıklarındaki Blok 10 sahasında doğalgaz kaynaklarının ticarîleştirilmesi sürecinde yeni bir aşamaya geçiyor. Şirketin Başkan Yardımcısı John Ardill, Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides ile Lefkoşa’da yaptığı görüşmenin ardından, üretim takviminin —“her şey planlandığı gibi giderse”— 2030–2035 arasında hedeflendiğini açıkladı.
Cumhurbaşkanı Christodoulides, Ardill’i karşılarken yaptığı açıklamada, ExxonMobil’in Kıbrıs Cumhuriyeti’nin Münhasır Ekonomik Bölgesi’ndeki (MEB) faaliyetlerinin “çok önemli olduğunu” ve bunun “bir güvenoyu” anlamına geldiğini söyledi. Cumhurbaşkanı ayrıca, hükûmetin Blok 5 ve Blok 10’un geleceğine ilişkin planları görüşmeye hazır olduğunu, ayrıca diğer olası sahalarla ilgili de görüşmeler yapmaya açık olduklarını belirtti.
Şirket yetkilisi Ardill ise, ExxonMobil’in Kıbrıs MEB’inde yürüttüğü faaliyetlerin özellikle “Pegasus” sahasında başarılı geçtiğini belirterek, şirketin bu ivmeyle devam etmek istediğini vurguladı. Amaçlarının keşfedilen doğalgazın ticarîleştirilmesi ve üretime geçilmesi olduğunu ifade eden Ardill, şu ana kadar Blok 10’daki “Glaucus” ve “Pegasus” sahalarında tespit edilen toplam miktarın 6 ila 9 trilyon fitküp arasında tahmin edildiğini söyledi.
Ardill toplantı sonrası gerçekleştirdiği açıklamasında, “Bugün oldukça önemli bir görüşme yaptık. ExxonMobil olarak, Blok 10 ve Blok 5’in işletmecisiyiz. Sabah saatlerinde Enerji Bakanlığı ile, az önce de Cumhurbaşkanı ile çok verimli toplantılar gerçekleştirdik. Uzun ve güçlü bir ortaklığımız var; bu da oldukça başarılı bir iş birliği oldu,” dedi.
Bu iş birliğinin iki keşifle sonuçlandığını hatırlatan konuk yetkili, 2019’da “Glaucus” sahası ve geçen yıl “Pegasus” konularında kaydedilen ilerlemeye atıfla “Şimdi ortaklığımızın bir sonraki adımı, bu iki kaynağın geliştirilme yollarını değerlendirmek. Bugünkü görüşmenin ana konusu buydu,” diye ekledi.
Ardill, Cumhurbaşkanı Christodoulides’le yaptığı görüşmede şirketin Ticarî Bildirimi sunarak bir sonraki önemli aşamayı başlattığını söyledi. Bunu, sahaların geliştirilmesine dönük seçeneklerin değerlendirilmesinin izleyeceğini belirtti.
Takvime ilişkin soruya yanıt verirken, “Önümüzdeki ilk ve en önemli adım Ticarî Bildirim safhası. Bunu bu yılın ilk yarısında, nisan civarında hedefliyoruz. Bunun gerçekleşmesi için karşılıklı çalışmalarımız sürüyor. Bu aşama, bizi doğrudan sahaların geliştirilmesine giden yola götürecek,” dedi.
Ardill, bundan sonraki aşamalara ek sondajlar ve nihai değerlendirme çalışmalarının dâhil olacağını vurgulayarak şunları ekledi: “Glaucus’ta değerlendirme kuyusu tamamlandı, ancak ‘Pegasus’ için hâlâ beklemedeyiz. Doğal olarak bir sonraki adım ‘Pegasus’ta bir değerlendirme kuyusu açmak ve test yapmak olacak; bunu 2027’de yapmayı öngörüyoruz. Bu sayede yeraltı verilerinin tamamını elde edeceğiz, ardından ‘ön mühendislik ve tasarım’ (FEED) aşamasına geçeceğiz; bu da nihai yatırım kararının önünü açacak ve sonrasında üretim başlayacak,” dedi.
“Her şey planlandığı gibi giderse, 2030–2035 aralığında üretimin başlamasını bekliyoruz. Elbette elimizden geldiğince hızlı ilerlemeye çalışıyoruz; ancak ilerlememiz gereken belirli aşamalar var. Bu yüzden her zaman bir zaman aralığı veriyoruz.”
Yataklardaki rezerv miktarına değinen Ardill, bunun 6 ila 9 trilyon fitküp (TCF) arasında olduğunu yineledi ve “Bu aralığın nedeni, henüz ‘Pegasus’tan ikinci değerlendirme kuyusuna sahip olmamamız. O gerçekleştikten sonra aralık daralacak. Ancak şu anda kesin olarak biliyoruz ki, geliştirmeye ilerlememiz için yeterli gaz miktarına sahibiz,” ifadesini kullandı.
Blok 5’teki faaliyetlere dair konuşan Ardill, “Electra” sondajının ticarî ölçekte hidrokarbon bulamadığını söyledi, ancak bunun “jeolojik açıdan son derece önemli” olduğunu, rezervuarın ve aktif bir hidrokarbon sisteminin varlığını ortaya koyduğunu vurgulayarak “Bu bilgiyi alıyor ve Blok 5 üzerinde sürdürdüğümüz çalışmalara entegre ediyoruz; bölgedeki potansiyeli daha iyi anlamaya çalışıyoruz. Bu çalışmalar hâlen devam ediyor,” diye ekledi.
Kıbrıs MEB’inde henüz lisanslanmamış bloklarla ilgilenip ilgilenmedikleri sorulunca Ardill, bunun da bugünkü görüşmelerin bir parçası olduğunu belirterek. “Bizim bir numaralı önceliğimiz, ‘Glaucus’ ve ‘Pegasus’un mümkün olan en hızlı şekilde geliştirme aşamasına geçmesi. Toplantımızın yarısından fazlasında bunu ele aldık ve bu konuda net bir ilerleme planımız oluştu,” diye ekledi.
Toplantının ikinci bölümünde ise Cumhurbaşkanı Christodoulides’le, ExxonMobil’in Kıbrıs için Block 5 ve 10’un ötesinde neler yapabileceğini tartıştıklarını belirtti: “Yeni araştırma alanları da dâhil olmak üzere fikir listemiz var. Bunları da önümüzdeki aylarda planımıza dâhil edeceğiz.”
Enerji, Ticaret ve Sanayi Bakanı Michalis Damianos ise, “Kıbrıs’taki Exxon heyetiyle çok yapıcı bir görüşme yaptık. Yıllardır Kıbrıs Cumhuriyeti’ne verdikleri destek için kendilerine teşekkür ettik. Buradaki faaliyetleri hem Cumhuriyet’e hem de genel olarak MEB’imizdeki sondaj ve doğalgaz arama faaliyetlerine yönelik taahhütlerinin göstergesidir,” dedi.
Exxon temsilcisinin belirttiği takvimle ilgili hükûmetin memnun olup olmadığı sorusuna yanıt veren Damianos, “Bu, üzerinde uzlaşılan takvim. Planlandığı şekilde ilerliyoruz,” ifadesini kullandı.
KHA/MC/NST/2026
Kıbrıs Haber Ajansı