Brüksel'de düzenlenen Kıbrıs Forumundaki rekabet gücünün finansmanı konulu panelde, Avrupa Birliği'nin (AB) siyasi ve ekonomik düşüncede yeni bir aşamaya girdiğini vurgulandı.
Salı günü yapılan panele, Kıbrıs'ın AB Daimî Temsilciliğinde Çok Yıllık Mali Çerçeve Ataşesi Christina Kattami, Yunanistan İşletmeler Federasyonu (SEV) Brüksel Ofisi Başkanı ve BusinessEurope Ekonomi Komitesi Başkanı Konstantinos Diamantouros, Google'da AB için Hükûmet İlişkileri ve Kamu Politikası Başkanı Karen Massin ve Avrupa Politika Çalışmaları Merkezi'nde (CEPS) Kıdemli Araştırmacı Cinzia Alcidi katıldı.
Panelde, jeopolitik, enerji, teknolojik ve sosyal risklerin birbirine bağlı olduğu bir dönemde Avrupa'nın artık sorunsuz bir geçiş döneminde değil derin bir süreksizlik aşamasında olduğu belirtildi; yeni Çok Yıllık Mali Çerçeve ve Avrupa Komisyonu'nun rekabet gücünü ilk kez merkezi ve açık bir öncelik olarak belirleyecek yeniden yapılandırma çabaları anlatıldı.
Kıbrıs'ın AB Daimî Temsilciliğinde Çok Yıllık Mali Çerçeve Ataşesi Christina Kattami, Kıbrıs Dönem Başkanlığı perspektifinden, tartışmanın siyasi yönünü şöyle anlattı:
"Avrupa Birliği yeni bir dünyadadır; politika araçları ve özellikle bütçe artık geçmişin mantığıyla işleyemez. AB bütçesi, Birliğin en güçlü araçlarından biridir ve aradığımız geleceği yansıtmalıdır."
Kattami, kilit kavramlardan birinin, Birliğin özerkliği olduğunu; bu özerkliğin Dünyaya açık ve Avrupa'nın kendi şartlarına göre karar alma ve hareket etme yeteneğine dayalı bir özerklik olduğunu vurguladı.
Christina Kattami, Birliğin özerkliğinin, Avrupa'nın kendi şartlarına göre karar alma ve hareket etme yeteneğine dayalı, Dünyaya açık bir özerklik olduğunu, bunun tamamlayıcılık ve ikincillik temel ilkeleri olduğunu, kararlar uygun Avrupa, ulusal ve bölgesel düzeyde ele alınması gerektiğini bildirdi.
Kattami, Çok Yıllık Mali Çerçevenin tüm sorunları çözemeyeceğini ancak kritik soruyu ele alması gerektiğini kabul ettiğini ifade etti; Avrupa müdahalesinin gerçekten nerede değer kattığını, her avronun nerede maksimum sonuç verdiğini bilmek gerektiğini, Kıbrıs Dönem Başkanlığı'nın, bütçenin özerklik ve kalkınma için bir araç olarak işlev görmesini, ilkeleri ve taahhütleri eyleme dönüştürmesini sağlamayı amaçladığını vurguladı.
Avrupa Politika Çalışmaları Merkezi'nde (CEPS) Kıdemli Araştırmacı Cinzia Alcidi, Komisyonun önerisini geçmişe kıyasla “devrim niteliğinde” olarak nitelendirdi ve rekabet için yaklaşık 230 milyar avroluk tek bir “şemsiye” oluşturduğunu ancak bunun öncelikle yeni kaynaklar getirmekten çok mevcut araçların yeniden düzenlenmesini içerdiğini belirtti.
Cinzia Alcidi, "Asıl soru, ne kadar para olduğu değil bu paranın kullanımına hangi sanayi stratejisinin rehberlik ettiğidir. Avrupa, on yıllarca sanayi politikasını büyük ölçüde terk etmişti ancak şimdi geri dönüyor. Yine de net ve genel kabul görmüş bir Avrupa modelinden yoksunuz" dedi.
Google'da AB için Hükûmet İlişkileri ve Kamu Politikası Başkanı Karen Massin, Avrupa’nın hâlâ yüksek riskli finansman ve girişim sermayesinde geride kaldığına dikkat çekti; kamu fonlaması, özel yatırımları harekete geçirmek için bir risk azaltma mekanizması olarak hareket etmesi gerektiğini kaydetti.
Yeni Avrupa Komisyonu ve üye devletler içindeki zihniyet değişimine dikkat çeken Massin, "Avrupa cazip bir pazar olmaya devam ederken enerji yeterliliği gibi kısa vadeli ihtiyaçları gelecekteki altyapıya yönelik uzun vadeli yatırımlarla dengelemek zorundadır" şeklinde konuştu.
Massin ayrıca özellikle yapay zekâda aşırı düzenleyici belirsizlik sorununa işaret etti; önde gelen akademik ve araştırma kurumlarının, uyumsuzluk korkusu nedeniyle yenilik yapmaktan çekindiğini, Avrupa KOBİ'lerinin yalnızca yaklaşık %10'unun bu konuda adım attığını kaydetti.
Yunanistan İşletmeler Federasyonu (SEV) Brüksel Ofisi Başkanı ve BusinessEurope Ekonomi Komitesi Başkanı Konstantinos Diamantouros, karamsarlığa rağmen Komisyon’un özellikle çevresel hedefleri baltalamadan kapsamlı paketleri basitleştirerek rekabet gücüne doğru gerçek bir kayma yaptığını söyledi.
Ancak Diamantouros, Avrupa'nın hâlâ ciddi bir “miras” sorunuyla karşı karşıya olduğunu, birikmiş düzenleyici yüklerin sadece teknik değişikliklerle çözülemeyeceğini, zihniyet değişikliği gerektirdiğini belirtti.
Diamantouros, enerji maliyetlerinin rekabet gücü için kritik bir sorun olmaya devam ettiğini vurguladı; "Avrupa sanayisi, ana rakiplerine göre enerji için iki ila üç kat daha fazla ödeme yapıyor; bu da yatırımı caydırıyor ve Avrupa içi dengesizlikleri kötüleştiriyor," dedi.
Panelde, Avrupa Birliği bütçesinin gerçek ihtiyaçlara kıyasla küçük kaldığı konusunda görüş birliğine varıldı. Çok Yıllık Mali Çerçevenin, Avrupa'nın büyük yatırım açığını kapatamayacağına dikkat çekilerek Avrupa Birliği’nin rolünün yön belirlemek, önceliklendirmek ve özel sermaye için bir katalizör görevi görmek olması gerektiği belirtildi.
KHA/MG/MHY/2026
Kıbrıs Haber Ajansı